Acemi Webmaster Hataları: İlk Sitede Sık Yapılan Yanlışlar

Hata yapmak öğrenmenin parçası

Önce şunu söyleyelim: Aşağıdaki hatalardan birkaçını zaten yaptıysanız kendinizi kötü hissetmeyin. Bugün deneyimli olan webmasterların çoğu bunların neredeyse tamamını bir zamanlar yaşadı. Bu listenin amacı sizi korkutmak değil; aynı çukura ikinci kez düşmemeniz, mümkünse hiç düşmemeniz için önünüzü aydınlatmak.

Hataları dört grupta topladık: planlama, teknik, içerik ve motivasyon. Her başlığın altında hem hatayı hem de onu önlemek için bugün yapabileceğiniz küçük bir adımı bulacaksınız.

Planlama hataları

1. Her şeyi aynı anda öğrenmeye çalışmak

HTML, CSS, JavaScript, PHP, SEO, sosyal medya, tasarım... Liste uzadıkça bunalmak kaçınılmaz olur. Yeni başlayanların çoğu bir hafta içinde beş farklı eğitime başlayıp hiçbirini bitirmez. Çözüm basit: Bir seferde tek bir hedef belirleyin. Önce siteyi yayına almak, sonra ilk beş yazıyı yazmak, sonra temel HTML öğrenmek gibi. Sırayı nasıl belirleyeceğinizi webmaster yol haritası rehberinde ayrıntılı anlattık.

2. Konusu belli olmayan bir site kurmak

"Her şeyden biraz" yazılan siteler hem okuyucunun hem de arama motorlarının kafasını karıştırır. Ne hakkında olduğunu tek cümleyle söyleyemediğiniz bir site, büyümekte zorlanır. Başlamadan önce sitenizin kime, neyi anlatacağını yazın. Bunun için ilk site planlama rehberindeki basit soruları kullanabilirsiniz.

3. Mükemmel tasarımı beklemek

Haftalarca tema değiştirip logo düzenlerken hiç yazı yayınlamamak çok yaygın bir durumdur. Ziyaretçiler siteye çoğunlukla içerik için gelir. Sade, okunaklı, hazır bir tema ile başlayın; tasarımı içerik biriktikçe iyileştirin.

Teknik hatalar

4. Yedek almamak

Bu listedeki en acı hata budur. Yanlış bir eklenti, hatalı bir güncelleme ya da yanlışlıkla silinen bir dosya, haftaların emeğini bir anda götürebilir. Hosting firmanızın otomatik yedek sunup sunmadığını öğrenin, ama yalnızca ona güvenmeyin. Ayda en az bir kez dosyalarınızın ve veritabanınızın bir kopyasını kendi bilgisayarınıza veya bulut depolamaya indirin. Önemli bir değişiklikten önce de mutlaka yedek alın.

5. Zayıf şifre ve aynı şifreyi her yerde kullanmak

"123456" ya da doğum tarihi gibi şifreler, otomatik deneme yapan programlar için çok kolay hedeflerdir. Yönetim paneli, hosting hesabı ve alan adı hesabı için ayrı ayrı, uzun ve rastgele şifreler kullanın. Bunları hatırlamak için bir şifre yöneticisi işinizi kolaylaştırır. Destekleniyorsa iki adımlı doğrulamayı da açın.

6. Güncellemeleri ertelemek veya kontrolsüz yapmak

CMS, tema ve eklentilerin güncellemeleri çoğu zaman güvenlik açıklarını kapatır. Onları aylarca ertelemek sitenizi riske sokar. Öte yandan yedek almadan toplu güncelleme yapmak da sorun çıkarabilir. Doğru alışkanlık şudur: önce yedek, sonra güncelleme, ardından sitenin düzgün çalıştığını kontrol etmek. Güvenlik sorunlarıyla karşılaşırsanız Webmaster Forum'daki Site Güvenliği ve Saldırılar bölümünden yardım isteyebilirsiniz.

7. Gereğinden fazla eklenti ve araç yüklemek

Her yeni özellik için bir eklenti kurmak cazip gelir. Ama her ek yazılım siteyi biraz yavaşlatabilir ve güvenlik açısından yeni bir kapı açabilir. Kurmadan önce "buna gerçekten ihtiyacım var mı?" diye sorun ve kullanmadığınız eklentileri silin.

8. Mobil görünümü kontrol etmemek

Ziyaretçilerin önemli bir kısmı sitenize telefondan gelir. Bilgisayarda harika görünen bir sayfa, telefonda taşan yazılar ve küçük düğmelerle kullanılamaz hale gelebilir. Her yeni sayfayı yayınladıktan sonra telefonunuzdan da açıp bakın.

İçerik hataları

9. Başka sitelerden kopyalamak

Başka bir sitedeki yazıyı alıp kendi sitenizde yayınlamak hem telif hakkı sorunlarına yol açabilir hem de arama motorlarının gözünde sitenizi değersiz kılar. İnternette bulduğunuz resimler için de aynısı geçerlidir; her resim serbestçe kullanılamaz. Kendi cümlelerinizle yazın, kaynak gösterin, resimler için kullanım izni açık olan kaynakları tercih edin. Kendi sesinizle yazmanın yollarını ilk içeriği yazmak rehberinde bulabilirsiniz.

10. Anahtar kelime doldurmak

Bir kelimeyi Google'da çıkmak için her cümleye sıkıştırmak, yazıyı okunmaz hale getirir ve artık işe yaramaz. Okuyucu için yazın, konuyu doğal bir dille anlatın. Arama motorları zaten konuyu anlamakta oldukça başarılıdır.

11. Yapay zekaya her şeyi yazdırıp kontrol etmemek

Yapay zeka araçları fikir bulmak veya taslak çıkarmak için yardımcı olabilir. Ancak kontrol edilmeden yayınlanan metinler yanlış bilgi içerebilir ve sizin deneyiminizi yansıtmaz. Kullanıyorsanız her bilgiyi doğrulayın ve metni kendi bakış açınızla zenginleştirin.

Ölçme ve düzen hataları

Ziyaretçileri hiç ölçmemek

Sitenize kimin geldiğini, hangi yazının okunduğunu ve insanların sizi nasıl bulduğunu bilmeden ilerlemek, karanlıkta yürümeye benzer. Ücretsiz analiz araçları ve Google Search Console gibi servisler, sitenin arama sonuçlarında nasıl göründüğünü ve hangi sayfaların ilgi gördüğünü gösterir. İlk günden kurmak, aylar sonra geriye dönüp karşılaştırma yapmanızı sağlar. Hangi araçların ücretsiz olduğunu ücretsiz webmaster araçları rehberinde listeledik.

İletişim ve bilgilendirme sayfalarını unutmak

Okuyucular sitenin arkasında kimin olduğunu merak eder. Basit bir "Hakkında" ve "İletişim" sayfası güven verir. İletişim formu, yorum veya bülten gibi yollarla ziyaretçilerden kişisel bilgi topluyorsanız, bunun nasıl kullanıldığını açıklayan bir gizlilik bilgilendirmesi de gerekebilir. Türkiye'de bu konuda kişisel verilerin korunmasına ilişkin kurallar bulunduğundan, ayrıntılar için resmi kaynakları veya bir uzmanı kontrol etmeniz iyi olur.

Dosyaları ve hesapları dağınık tutmak

Hangi alan adını hangi firmadan aldığınızı, hosting şifrenizi ve yenileme tarihlerini hatırlamamak ileride ciddi baş ağrısına dönüşür. Basit bir not dosyası veya tablo tutun: hizmetin adı, firması, yenileme tarihi ve hangi e-posta adresiyle açıldığı. Şifreleri bu dosyaya değil, şifre yöneticisine kaydedin.

Motivasyon hataları

12. İlk hafta ziyaretçi bekleyip hayal kırıklığına uğramak

Yeni bir sitenin arama motorlarında görünmesi ve düzenli ziyaretçi alması zaman alır. Bu süre birkaç haftadan birkaç aya kadar uzayabilir ve bu tamamen normaldir. İlk aylarda hedefinizi ziyaretçi sayısı yerine yayınladığınız yazı sayısı olarak belirlemek motivasyonu korur. İlk ziyaretçilere nasıl ulaşabileceğinizi ilk ziyaretçileri almak rehberinde anlattık.

13. Kısa yoldan para kazanma vaatlerine kanmak

"Bir haftada şu kadar kazan" gibi vaatler, yeni başlayanları sık hedef alır. Para kazanmak mümkündür ama genellikle emek ve zaman ister. Ücretli bir kurs veya paket almadan önce yorumları araştırın, emin olmadığınız bir şeye para yatırmayın.

14. Yardım istemekten çekinmek

"Bu soru çok basit, sorarsam gülerler" düşüncesi, birçok kişinin günlerce tek bir sorunda takılı kalmasına yol açar. Topluluklarda yeni başlayanlara ayrılmış alanlar tam da bunun için vardır. Webmaster Forum'un Yeni Başlayanlar bölümünde sorunuzu açıkça yazın; neyi denediğinizi ve hangi hatayı aldığınızı eklemeyi unutmayın.

Bu hataların ortak noktası

Listeye dikkatli bakarsanız hataların çoğunun bilgisizlikten değil acelecilikten kaynaklandığını görürsünüz. Yedek almayı erteleyen, şifreyi sonra değiştirmeyi düşünen ya da yazıyı hızlıca kopyalayıp geçen kişi aslında doğrusunu bilir. Bu yüzden en etkili çözüm, küçük ve düzenli alışkanlıklar kurmaktır: her ayın ilk günü yedek, her yazıdan sonra telefondan kontrol, her yeni hesapta yeni şifre gibi. Alışkanlıklar oturduğunda hatalar kendiliğinden azalır.

Kısa kontrol listesi

• Sitemin konusunu tek cümleyle söyleyebiliyorum.
• Son bir ay içinde yedek aldım ve yedeğin nerede durduğunu biliyorum.
• Panel, hosting ve alan adı hesaplarım için ayrı ve güçlü şifreler kullanıyorum.
• Kullanmadığım eklentileri ve temaları sildim.
• Yeni sayfalarımı telefondan da kontrol ediyorum.
• İçeriklerimi kendi cümlelerimle yazıyorum.

Bu listedeki maddelerin çoğunu işaretleyebiliyorsanız, birçok yeni başlayandan bir adım öndesiniz demektir. Diğer temel konulara webmasterlığa başlangıç sayfasından ulaşabilirsiniz.

Forumdaki ilgili bölümler

• Yeni BaşlayanlarHatalarınızı ve sorularınızı rahatça paylaşın.
• Site Güvenliği ve SaldırılarŞifre, güncelleme ve saldırı sorunları.
• İpucuWebmasterlardan kısa ve pratik öneriler.

Sık sorulan sorular